Sinds AI overal opduikt, hoor je de term “blockchain” zonder twijfel minder vaak.
Laten we hem nog eens oppakken, gewoon uit nostalgie, en blootleggen wat het eigenlijk is. Techniek uitgelegd in een notendop.
Waar staat het voor?
Block. En chain. Een ketting of keten van blokken. Ja echt. Dit is er weer eentje uit de koker van sprekers op netwerkborrels. Net zoals de “cloud” in essentie gewoon een datacenter is, is blockchain in de basis niet meer dan een slimme manier om een lijst van hashes aan elkaar te knopen.
Wat doet het?
Oké, hoor ik je denken, maar hoe wordt een lijstje van hashes een keten van blokken? Dat ga ik uitleggen.
De blokken kun je zien als gegevens. Bijvoorbeeld een bericht dat je naar een vriend stuurt: “hallo, hoe is het?”. Je vriend reageert met: “hoi, met mij gaat het goed, en met jou?”. Zo ontstaat een reeks. De keten.
Het idee van blockchain is dat je die keten kunt authenticeren: je kunt aantonen dat elk bericht precies zo was als je beweert.
Hoe werkt dat?
Een blockchain is een lijst van hashes. Een hash is de uitkomst van een wiskundige functie. Het bijzondere daarvan: je kunt heel snel een hash maken van een bericht, maar het is praktisch onmogelijk om het originele bericht uit de hash af te leiden.
Bijvoorbeeld: stel dat het woord “hallo” als hash-uitkomst 10 zou geven. In werkelijkheid bestaat een hash uit een lange reeks tekens, maar het idee blijft hetzelfde.
Als je alleen de 10 ziet, weet je niet dat het originele bericht “hallo” was. Maar als je “hallo” opnieuw hasht en er komt weer 10 uit, weet je dat de inhoud klopt. De hash bevestigt dus het bericht, zonder die inhoud prijs te geven.
Wat heb je eraan?
Soms wil je kunnen bewijzen dat gegevens onveranderd zijn gebleven. Bij een digitale overeenkomst kun je bijvoorbeeld een hash van het document bewaren. Later kun je aantonen dat het document niet is aangepast, omdat dezelfde inhoud altijd dezelfde hash oplevert.
Bij een reeks gegevens, oftewel een blockchain, ga je nog een stap verder. Je kunt niet alleen één document verifiëren, maar een hele serie.
Een concreet voorbeeld
- Bericht: “hallo”, moment: 25 feb 2020, vorige hash: geen, hash: abcd1234
- Bericht: “hoi”, moment: 26 feb 2020, vorige hash: abcd1234, hash: efgh5678
Elk volgend bericht gebruikt de hash van het vorige bericht als onderdeel van de nieuwe berekening. Daardoor kan het tweede bericht alleen kloppen als het eerste bericht óók klopt, enzovoort. Later kun je zo controleren dat het hele gesprek letter voor letter authentiek is.
Combineer dit met een externe partij waar je de hashes publiceert, buiten je eigen controle, en je hebt een solide bewijs. Beide partijen hebben dezelfde hashes én een externe referentie. De hashes bevatten zelf geen inhoud en kunnen veilig worden gedeeld. Het is een keten van controlegetallen waarmee je kunt aantonen dat data authentiek, onveranderd en in de juiste volgorde is.
Tot slot
Waarom het geen “hashtrail” of “hashspoor” heet in het Nederlands? Geen idee. “Blockchain” klinkt marketingtechnisch waarschijnlijk beter. Maar de kracht van blockchain zit hem volledig in hashing; een wiskundig wondertje dat al jaren de basis vormt voor digitale veiligheid en authenticiteit.