Wat is een UI/UX designer?

Blog  — wo. 14 jan. 2026

Opvallend veel vragen kwamen naar aanleiding van het laatste blog. Vooral over de rol van mijn vrouw. Jullie vroegen: wat is een UI/UX designer?

Hele goede vraag. Daarom even een kort blogje hierover. UI = User Interface (hoe het eruitziet). UX = User Experience (hoe het aanvoelt).

Waarom het een vak is

Software maken, zelfs maatwerksoftware, betekent niet dat je kunt doen wat je wilt. Gek genoeg zijn er ongeschreven regels. Of beter gezegd: verwachtingen. Omdat “de meeste” het op een bepaalde manier doen, verwachten anderen vaak dat het zo werkt. Hoe het eruitziet (UI) en wat het doet als je het gebruikt (UX) is daarom een vak apart. Je moet op de hoogte blijven van trends, maar ook juist vaak leunen op “gouden standaarden”. Bij Exclusive-IT stoppen we daar niet. Daar beginnen we pas. Een belangrijk begrip hier is QoL, wat staat voor “Quality of Life”. Het klinkt misschien vreemd, maar het betekent: dingen die software doet om jouw dag prettiger te maken. Vaak gaat het om kleine details waar niemand bij stil staat.

Wie heeft er wel eens gehoord van tab-order? Dat is het gebruik van de TAB-toets om door elementen op het scherm te navigeren. Sommige van jullie wisten dit wellicht al. Maar wist je dat je met SHIFT+TAB dezelfde elementen in omgekeerde volgorde kunt doorlopen? Ja, ook dat. Afijn, dat soort kleine details zijn UX. Net als selecteren, kopiëren, plakken, en nog veel meer. UX zorgt ervoor dat je aan het eind van de dag je werk kunt doen zonder de neiging te krijgen je computer uit het raam te gooien. Het werkt zoals verwacht, en prettig.

UI gaat over hoe het eruitziet. Dat is ook belangrijk. Samen met UX zorgt UI ervoor dat software toegankelijk en gebruiksvriendelijk is. Mensen met bepaalde uitdagingen, zoals kleurenblindheid of gedeeltelijke/volledige blindheid, hebben echt een goede UI én UX nodig. Veel websites, programma’s en apps schieten hier tekort. Maar ook voor iedereen anders geldt: UI en UX zijn cruciaal. Je merkt het pas als het ontbreekt.

Code is het halve werk

Als programmeur werk ik vaak vooral aan dingen die je niet ziet. Maar ook daar is UX enorm belangrijk. Stel: je maakt een programma dat twee getallen moet optellen, maar het ontvangt “10” en “konijn”. Zonder UX kan je programma crashen of gewoon niet functioneren. Slimme software laat in dat geval een duidelijke melding zien: “Onverwachte invoer: ik verwacht twee getallen. Probeer het opnieuw.”

Als deep-level architect programmeer ik deze logica in. Maar voordat het bij de gebruiker aankomt, wordt het opgepakt door een UX designer en prettig gepresenteerd via UI. Bijvoorbeeld in een mooi dialoogvenster met een “OK”-knop, in light of dark theme afhankelijk van jouw voorkeur.

Dit is wat een UI/UX designer doet, en waarom het zo belangrijk is voor digitale systemen waar jij dagelijks mee werkt.